تۆڕی زاراوەپارێزیی وشەدان



سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
بله
[ق. ع ]
(بەلی، بەعلی - belî, be’lî)
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
بله
[ا.ع ]
(بوله - bulh)
کەم ئەقڵان، گێلان، ئەبلەه.
بله
مخفف ابراهیم است.
بله
[سووکەڵەناوی «ئیبراهیم ».]
سەرچاوە: شیرینی نوێ
بَلِهَ
كان ابلَه. ضَعُفَ عَقلُهُ / (گێل. گەوج. کەودەن. کەم ئەقڵ) بوو.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
بَلَه
بَلاهَة. ضَعفُ العَقل. غَباوة / گێژو وێژی. وڕی. کەودەنی. گێلی. گەمژەیی.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
بَلهَ
غسم فعل بمعنی دَع. أُنزُك / مەکە. وازبێنە. نەکەی.
بله وەز
«س.»، «مک.» 1- کەسێکی زوڵم لەخەڵکی بکا. 2-ئەوەی کاران هەر بەقسەی خۆی دەکاو گوێ ناداته ڕا و تەکبیری کەس.*دیکتاتۆڕ، مستبد. مڵهور. تێبــ.-١» بەلای منەوه ئەسڵی ئەم وشەیه «بوالهوس» ی عاڕەبییه و خۆی و ماناکەشی جەڕێندراوه ب» لەو قامووسانەی لەبەر دەستم بوون، تەنیا خوالێخۆش بوو، مامۆستا گیو، ئەم وشەی نووسیوه وبە «کسلان» ی مانا لێدا وەتەوه. «تم:مهاباد - 97» .
بله!
بلا!
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
بلهاء
[ص. ع ]
(بەلها - belha)
ئافرەتی بێ ئەقڵ، ئافرەتی گێل، ئافرەتی ئەبلەه.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
بلهارزيا
مرض نقیری / نەخۆشی بەلهارزیا. خوێن میزکە.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
بلهوس
[ص. ع ]
(بولهەفەس - bulheves)
هەوەسکار، پڕ هەوەس، به هەوەس.
بلهەوەس
بُلهَوَس، آژور، هَوَسران، هَوَسناک، پُرآرَزو، هرچیزخواه.
بلهەوەس
هۆکێ، هەوەسران. [هەوەسباز]
بلهەوەس
لَقیس، اَبُوالهَوی.
بلهەوەس
خاوەندهەوەس، هەوەسدار
سەرچاوە: شیرینی نوێ
ثار حابِلُهم على نابِلِهم
أوقد الشَرّ بینهم / ئاژاوە و ناخۆشیان تێکەوت.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
جبلهنگ
[ا ]
(جەبلەهەنگ - cebleheng)
دڕکەزی، زردەسیری، زردەدڕک.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
أبله
ضَعِف العَقل. أحمق. غبی / گێژ و وێژ. کەودەن. گێل. گەمژە. مێشۆ. وڕ.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
أتاني من قِبَلِهِ
من عِندِه / لە لایەنیەوە. لەلایەن ئەوەوە هات.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
إضطرب حَبلُهُ
أصبح منزعجاً مرتبكاً / شپرزە بوو. شڵەژا.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
بَسَطَ العُذرَك أقبَلَهُ
بیانوی قبوڵ کرد.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
بلبله
[ا.ع ]
(بولبوله - bulbule)
جەزوه، گۆزەی شەراب، سوراحی.
بەبله
بچه، بچەی کوچولو.(تصغیر «بەبه» است.)]
بەبله
بەچکه، بەبه. [ساوا (بچووک کراوی «بەبه»یه.)]
بەبله
طِفل، طُفَیل، وُلَید.
بەبله
[[به‌به+له «پب» ]]
نت.»، «سن.» تم: بەبه
سەرچاوە: شیرینی نوێ
تَبَلَّهَ
بَلِهَ / كان أبلَه. صَعُف عَقله / (گێل. گەوج. کەودەن. کەم ئەقڵ) بوو.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
حَبَلَهُ
شَدَّهُ بالحَبل / بەستیەوە. بە پەت بەستیەوە.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
حَوَّلَ حابلَهُ على نابِلِه
جَعَل أسفله أعلاه / هەڵیگێڕایەوە. سەرەوخواری کردەوە.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
خربله
[ا ]
(خەربەلە - xerbele)
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
خزعبله
[ا.ع ]
(خوزەئبەلە - xuze’bele)
گاڵتە، سوعبەت، شۆخی، قسەی پێکەنین هێن.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
دوبله
[ا.فر ]
(دوبله - duble)
دوبلاج.
سەرچاوە: شیرینی نوێ
رَمَى بِحَبلِه على غاربِهك تركه يَفعَل مايشاء
وازی لێهێنا. دەستبەرداری بوو. ئی ئەکا با بیکا.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
سابله
[ص. ع ]
(سابیله - sabile)
ڕێبواران، راگوزاران.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
سنبله
[ا. ع ]
(سونبه له - sunbule)
یه ک گوڵه گه نم یآن گوڵه جۆ.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
طبله
[ا.ع ]
(ته بله ـ tebile)
ته پڵی بچووک،سه تدو قۆکه،قوتی یان شووشه که عه تر فرۆش بۆنی خۆشی تێ بکات.
سەرچاوە: گۆڤەند و زنار
قابله
[ا. فا. ع ]
(غابیله – xabile)
ژنی شایسته، مامان.