تۆڕی زاراوەپارێزیی وشەدان



سەرچاوە: نالی
مەهـ مەهـ
(مە) ، وشەیەکی عەرەبییە واتە دەسبەردار بە، دووبارە کراوەتەوە.

مەهـ مەهـ لە مەهی سادە: یەعنی لە قەمەر لادە
هەم شەمس و ثورەییا کچ، هەم زوهرەیی زەهرا کچ
سەرچاوە: نالی
مەوسیم
وەرز.

گریانی من و خەندەیی تۆ ئێستە دەشوبهێ
بەو مەوسیمی بارانە کەوا خونچە دەپشکووت
سەرچاوە: نالی
* مامۆستا شێخ بابەڕەسووڵی عەبابەیلێ ئەیگێڕایەوە کەوا بیستوویە لەناو فەقێ موستەعیدەکانی شێخەوڵای خەرپانیدا تا موفتیی زەهاویی لە مەجلیسدا بووبێ مەلایاسینی تەشاری مافی قسەکردنی نەبوە و، مەلا یاسین له مەجلیسدا بووبێ مەلا یووسفی تەوێڵەیی مافی قسە کردنی نەبوە و، تا مەلا یووسفیش له مەجلسیدا بووبێ نالییی مافی قسەکردنی نەبوە، واتە
نالییی پلەی چوارەمی بووە لەناویانا. لەوانەیە ئەم بەیتی « حەربا » یەش پەیوەندێکی بەم مەسەلەیەوە هەبێ، هەروەها لەوانەیه پارچە شیعری « ئەحوەلی تەفرەقە نەظەر..» یش، وەک له شوێنی خۆیدا ئیشارەتمان بۆ کرد، لایەکی ئەم مەسەلەیەمان بۆ ڕوون بکاتەوە.

نەییری ئەعظەم وەها تاوی دەدا وەک مەنجەنیق
بۆ دەوامی ڕۆژپەرستیی جەمعی حەربای دێتە ناو
سەرچاوە: نالی
ئیثباتی مەزایا
پێ سەلماندنی باشترێتی.

هەم گوڵبەنی بێ خاری، هەم مەزرەعی ئەزهاری
هەم مەخزەنی ئەسراری، ئیثباتی مەزایا کچ
سەرچاوە: نالی
بیدی مەجنوون
شۆڕەبی.

بیدی مەجنوونە وجوودم لە هەموو بەر بەرییە
نە کەسێ مونتەفیعی یەک بەری یا سێبەرییە
سەرچاوە: نالی
بەیتی مەعموور
ماڵی ئاوەدان. به ماڵی کەعبەیش ئەڵێن. شوێنێکیشە له ئاسمان.

خەراباتی دڵی « نالیی » مەفەرموو: خاڵییە، نایەم!
به مەرگی تۆ قەسەم، چاوم! به ذیکرت بەیتی مەعموورە..
سەرچاوە: نالی
سائیلی مەحرووم
سواڵکەری بێبەش.

لەم خاکی دەری ڕەحمەتی بێ زەحمەتە، « نالیی » ،، فیردەوسە مەئالی
حاشا کە لەمێدا ببمە سائیلی مەحرووم ،، هەرچەند لە عوصاتم
سەرچاوە: نالی
سییه هـ مەست
بەدمەست. زۆر سەرخۆش.

موژگانی سییەهـ مەستی وەکوو چاوی (حەبیبه)
غارەت که بکه ن، دێن و دەچن، ڕۆح بڕفێنن
سەرچاوە: نالی
سەگ مەگەس
مێشە سەگانە، ئەو مێشەی بە سەر و چاوی سەگەوە ئەنووسێ.

هەر لەحظە دەڵێم من سەگی دەرگام و ڕەقیبیش
دێتە سەر و چاوم کە منیش سەگ مەگەسێکم!
سەرچاوە: نالی
شەوی قەدر و مەعاریج
شەوی ڕێزلێگرتن و سەرکەوتن بۆ ئاسمان.

جێ بازی مەقدەمی شەوی قەدر و مەعاریجی
سەربانی عەرش و کورسی یو جوبرەیلی شەهپەڕە
سەرچاوە: نالی
صیددیقەیی مەعصوومە
ئافرەتی باوەڕپێکراوی بێگوناهـ، حەزرەتی مریەمی دایکی مەسیح.

صیددیق و عەزیز هەروەک یووسف کە نەبی بوو کوڕ
صیددیقەیی مەعصوومە وەک داکی مەسیحا کچ
سەرچاوە: نالی
صەرفی مەغفيرەت
جێبەجێکردنی لێخوشبوونەکه.

با بێینه سەر وەجاهەتی قەدری لەکن خودا
بۆ عاصييان له مەغفیرەت و صەرفی مەغفيره
سەرچاوە: نالی
صەفا و مەروە
دوو بەرزایین لە مەککە حاجیی بەنێوانیانا ڕائەکەن و ئەوە بەشێکە لە نەریتی حەج.

فویووضاتی (صەفا) و (مەروە) هەروەک ناودان دەمدەم
لە یەنبووعی دڵی پڕ زەمزەمەی میزابی جاریی بێ!
سەرچاوە: نالی
عارف و مەعرووف
ئەو دوو فریشتەیەی لە قەبرا پرسیار لە پیاوی چاک ئەکەن.

تەنگە ئەوا دەبێ کە لە ئەو جێگە تەنگەدا
سائیل نەکیر و عاریف و مەعرووف و مونکەرە
سەرچاوە: نالی
عوذر مەسمووعە
واتە ئەو عوذر و بیانووەی ئەیهێنمەوە بۆت بۆ ئەوەی لێم بووریی کەوا نەهاتم، شایانی ئەوەیە گوێی لێ بگیرێ.

نیشانەی فەخرە بۆ من گەر بە سەر بێم نەک بە پێ، ئەمما
بە مەرگی تۆ قەسەم، شاهم! ، عوذر مەسمووعە، سەرمایە
سەرچاوە: نالی
عیشقی مەجازی
لای ئەهلی دڵ عیشق دوو جۆرە، عیشقی حەقیقی کە عیشقی خوایە و عیشقی مەجازی کە عیشقی جینسییە.

عیشقت، کە مەجازی بێ، خواهیش مەکە ئیللا کچ
شیرین کچ و لەیلا کچ و سەلما کچ و عەذرا کچ
سەرچاوە: نالی
لەبی مەرجان
لێوی وەک مەرجان سوور.

شیرەیی جانە وتم یا مەیە؟ چا بوو فەرمووی
عەکسی لەعلی لەبی مەرجانە لە فنجانمدا
سەرچاوە: نالی
مشتی مەلا
کینایەیە لە نەکرانەوە و هیچ لێ نەبوونەوە.

یا کۆمەڵە زیوی بوخەلا دور لە سەخا بێ
موغلەق بە بەخیلیی، بە مەثەل مشتی مەلا بێ
سەرچاوە: نالی
میهر مەهـ
مانگی میهر، یەکێکە لە مانگەکانی ساڵی شەمسیی، لە ئاخری ئەیلوولەوە دەسپێئەکا و سەرەتای پایزە.

فەلەکی میهر مەهی، وەقتە تەواو بێ زەمەنی
کەوکەبەی ئەنجومیی و دائیرەیی ئەنجومەنی
سەرچاوە: نالی
مەئال
سەرەنجام.

لەم خاکی دەری ڕەحمەتی بێ زەحمەتە، « نالیی » ،، فیردەوسە مەئالی
حاشا کە لەمێدا ببمە سائیلی مەحرووم ،، هەرچەند لە عوصاتم