تۆڕی زاراوەپارێزیی وشەدان



ئەمەگ
[[؟]]
(نا.٩ ١-کاری سەخت و قورس کر پیاو ماندوو بکا. هس؛ ئەرک. ٢- ئەو حەقەیە کە دایک و باب لەبەر ماندوویەتی پێگەیاندن و بەخێوکردن، دەیانکەوێتە سەر منداڵی خۆیان. کوڕ قەت لە ئەمەگی دایک و باب دەرناچی، ڕۆڵە ڕەببی ئەمەگم بتگرێ. ٣- (مج.) حەقێکی لە ئەنجامی ماندووبوون بە کەسێکەوە (جێبەجێ کردنی کارێکی، ڕزگارکردنی لە تەنگانە، لەکۆڵ کردنەوەی گیروگرفت و...) بۆ یەکێک ساز دەبێ. ئەوەندەی ئەمەگی زۆراب بەسەرەوەیە نەبێتەوە. تێبــ.- آ) لە هەنذێ قامووساندا ئەم وشەیە (ئەمەک) نووسراوە، ئەوی ڕاست بێ بەسەر زمانانەوە بێجگە لە دەنگی (گ) شتێکی تر نابیسترێ. بۆ ئەوەی (ک) تەلەفوز بکرێ پێویستە قورسایی زیاد بخرێتە سەر شەویلاکە. ب) هیندێک بە وشەیەکی تورکی دەزانن (تم: ژابا-٢٠) و لە زمانی ئازەربایجانیشدا بەکاردێت.
ئەمەگ
چاکە، پەیمان، دەستگیری، نرخی چاکەی کەسێکییە بەسەر کەسێکی ترەوە.به_: ئەمەگدار،بێ_: بەدنمەک، سپڵە
ئەمەگ بەجێهێنان
(مست. لا.) پاداشت دانەوە، خزمەت کردنی کەسێک بەرامبەر بە ماندووبوونی بە کارێکەوە، وەفا بەجێگەیاندن. ((.... زۆری نەخایاند دایکیشی ئەمەگی بەجێهێنا و دوای باوکی کەوت بۆ شاری خامۆشان...))، (قزڵجی: پێکەنین-١٠١).
ئەمەگ بەخەسار
[[کو. عا.]]
(ست.) ١- حاڵی دایک و بابێکی منداڵیان نالەبار و ناعاملاوبێ. دایە گیان بە هۆمێدی خودای نایەڵم ئەمەگ بەخەساربی. ئەمەگ بەخەسار خۆی منداڵەکانی یەکێکیان باش دەرنەچوون. ٢- حاڵی کەسێکی سەرەڕای ماندووبوون بە کارێکەوە هیچی بۆ حیساب نەکرێ.
ئەمەگ بەسەرەوە بوون
ژێرباری کەسێک بۆ کەسێکی تر لەبەر ئەوەی کە پێیەوە ماندوو بووە. ((ڕەفیقینە ئەمە زۆرمان ئەمەگی ئەو پیاوەی لەسەرە...)) (تحفە: ج١-١٩٨).
ئەمەگ دانەوە
(مست. لا.) تم: ئەمەگ (ئەمەگ بەجێهێنان).
ئەمەگ دەگەڵ کێشان
(مست. مت.) ١- خۆ ماندوو کردنی دایک و باب بۆ پێگەیاندنی منداڵ. ((چیدی ئەمەگێ ناکێشم بە خۆڕایی دەگەڵ هەتیوی خەڵقییە)) (تحفە:ج٢-٨٨) ئەم هەموو ئەمەگەی دەگەڵ کێشاون، کەچی ئێستا یەکێکیان لەو دایکە فەقیرەیان ناپرسنەوە. ٢- خەریک بوون و خۆ ماندوو کردنی کەسێک بە جێبەجێ کردن و ڕاپەڕاندنی ئیش و کاری یەکێکی ترەوە.
بێ ئەمەگ
بی وفا
بێ ئەمەگ
بی ئوورت، بێ وەفا._ی: بێ ئووروتی، بێ وەفایی
ئەمەگدار
بەئەمەگ، پەیمان ڕاگر، پەیمان بەجێهێنەر، کەسێکە چاکەو پیاوەتی لەگەڵ کرابێ لە یادی بمێنێ و نەیخاتە پشت گووێانەوەو ددان بە چاکەی چاکاندا بنێ
ئەمەگداری
بەئەمەگ
وفادار